10 Cách Học Đầu Tư Chứng Khoán Cho Người Mới Bắt Đầu Hiệu Quả Nhất

10 Cách Học Đầu Tư Chứng Khoán Cho Người Mới Bắt Đầu Hiệu Quả Nhất

Bạn mới bắt đầu tìm hiểu về đầu tư chứng khoán? Bạn biết rằng đầu tư chứng khoán là hình thức đầu tư sinh lời cao nhất? Bạn muốn thử đầu tư nhưng chưa biết bắt đầu từ đâu? Để có thể đầu tư hiệu quả, bạn sẽ phải tìm hiểu về chứng khoán một cách cặn kẽ và cách học đầu tư chứng khoán cho người mới bắt đầu. Cùng SAPP tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé.

1. Đầu tư chứng khoán là gì?

Chứng khoán là loại chứng từ xác nhận tính sở hữu đối với tài sản hoặc phần vốn của đơn vị phát hành. Chứng khoán bao gồm các loại như: cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ đầu tư và chứng khoán phái sinh.

Vậy đầu tư chứng khoán có thể hiểu là cá nhân hoặc một tổ chức bỏ tiền vốn ra mua lại các chứng khoán đang lưu hành trên thị trường.

Đầu tư chứng khoán là gì?

Đầu tư chứng khoán là gì?

Thông thường trên thị trường có 3 loại chứng khoán phổ biến:

Loại chứng khoán

Chứng khoán vốn (cổ phiếu)

Chứng khoán nợ (trái phiếu)

Chứng khoán phái sinh

Đặc điểm

Chứng khoán vốn thường được biết đến là cổ phiếu phổ thông. Vì vậy nó có vai trò và đặc điểm giống như cổ phiếu:

  • Nhận cổ tức
  • Hưởng lợi nhuận từ chênh lệch giá
  • Có quyền được biểu quyết

Hiểu đơn giản thì khi sở hữu chứng khoán nợ thì bạn chính là chủ nợ của công ty. “Sân chơi” này dành cho các tổ chức, doanh nghiệp lớn, ngân hàng chứ không phù hợp với nhà đầu tư cá nhân.

Đây là một hình thức khá phức tạp và còn mới tại Việt Nam. Nhà đầu tư có thể sử dụng hợp đồng quyền chọn khi tham gia vào chứng khoán phái sinh.

Bảng 1: 3 loại chứng khoán phổ biến

Đối với các nhà đầu tư cá nhân thì Chứng khoán vốn (Cổ phiếu) và Chứng khoán phái sinh là hai loại hình chứng khoán phù hợp nhất.

2. 10 cách học đầu tư chứng khoán cho người mới bắt đầu

Với những nhà đầu tư số 0, cách để học đầu tư tốt nhất là theo dõi thị trường, đọc tài liệu và quan trọng nhất là thực hành giao dịch. Cùng tham khảo 10 cách học đầu tư chứng khoán cho người mới bắt đầu dưới đây. 

2.1. Đọc những cuốn sách kinh điển về đầu tư chứng khoán

Kho tàng kiến thức từ sách rất cần thiết cho bất kỳ nhà giao dịch mới nào. Dưới đây là những cuốn sách gối đầu giường dành cho các nhà đầu tư, dù là nhà đầu tư mới hay đã có kinh nghiệm. 

Những cuốn sách kinh điển về đầu tư chứng khoán

Những cuốn sách kinh điển về đầu tư chứng khoán

Tên sách

Tác giả

Nội dung chính và đánh giá

Nhà đầu tư thông minh

Benjamin Graham

“Nhà đầu tư thông minh” được xem là quyển “kinh thánh” phải đọc trong giới đầu tư chứng khoán. Đây cũng là cuốn sách từng được Warren Buffett đánh giá là cuốn sách hay nhất viết về đầu tư.

Cuốn sách trở thành cẩm nang của các nhà đầu tư với triết lý “đầu tư theo giá trị” của Graham, bảo vệ nhà đầu tư khỏi những sai lầm lớn và dạy nhà đầu tư phát triển các chiến lược dài hạn.

Trên đỉnh phố Wall



Peter Lynch

Cuốn sách “Trên đỉnh phố Wall”của Lynch chỉ ra cách giúp nhà đầu tư tìm hiểu tối đa về công ty mục tiêuxây dựng một danh mục đầu tư sinh lợi dựa trên 13 năm kinh nghiệm quản lý thành công quỹ đầu tư Fidelity Magellan và lựa chọn hàng nghìn cổ phiếu của Lynch.

Làm giàu từ chứng khoán



William O’neil

“Làm giàu từ chứng khoán“ được xem là cuốn sách gối đầu giường cho mọi nhà đầu tư, dù là theo trường phái phân tích cơ bản hay phân tích kỹ thuật.

Với cuốn sách này, nhà đầu tư sẽ học được những kỹ thuật được kiểm chứng xây dựng cổ phiếu, mẹo chọn các cổ phiếu, quỹ tương hỗ và ETF, cập nhật 100 biểu đồ mới, các chiến lược giúp bạn tránh mắc phải những sai lầm phổ biến nhất của số đông nhà đầu tư…

Hồi ức của một thiên tài đầu tư chứng khoán



Edwin Lefèvre

“Hồi ức của một thiên tài đầu tư chứng khoán” khắc họa chân dung về cuộc đời của nhà đầu cơ Jesse Livermore với những bài học đắt giá mà đến ngày nay, sau gần 100 năm chắp bút, chúng vẫn còn được đánh giá rất cao về mặt giá trị.

Khởi đầu với một vụ đầu tư trị giá 5 USD, Livermore đã chứng tỏ khả năng của mình trên phố Wall ngay từ tuổi 20 với cơ đồ đồ sộ. Livermore đã ba lần phá sản, nhưng rồi sau mỗi lần trở lại, ông lại trở nên giàu có hơn nhờ những bài học kinh nghiệm tích lũy được.

Warren Buffett – Quá trình hình thành một nhà đại tư bản Mỹ


 

Roger Lowenstein

Cuốn tiểu sử “Warren Buffett: Quá trình hình thành một nhà tư bản Mỹ” do Lowenstein viết mô tả chân dung chân thật và đầy đủ về bộ óc nhà đầu tư huyền thoại Buffett, về quá trình thành công của Buffett từ khi còn là một cậu bé.

Trong cuốn sách này, tác giả cũng đề cập chiến lược đầu tư của Buffett - một triết lý dài hạn căn cứ vào việc mua cổ phần của các công ty được định giá thấp trên thị trường và giữ cho đến khi đạt được giá trị thực của chúng.

Bảng 2: 5 cuốn sách kinh điển về đầu tư chứng khoán

2.2. Đọc các bài viết/bài báo trực tuyến

Bên cạnh việc đọc sách, các bài viết theo đúng chủ đề trọng tâm sẽ giúp người chơi chứng khoán hệ thống được kiến thức một cách rõ ràng, nhanh chóng. Các bài viết online về đầu tư chứng khoán được xem là nguồn tài nguyên khổng lồ cho bất cứ ai muốn học cách giao dịch. 

Các trang thông tin uy tín có thể kể đến như: 

  • StockTrader.com là trang có hơn một trăm bài viết chứng khoán và giao dịch khác nhau được chia thành các danh mục hữu ích. 
  • Investopedia.com cung cấp rất nhiều bài học nền kinh tế, thị trường chứng khoán, tư duy hoặc phương thức giao dịch chứng khoán. 
  • Các trang diễn đàn của cộng đồng trader Việt như traderviet.com cũng là nơi thường xuyên có những chủ đề hỗ trợ cho quá trình giao dịch của nhà đầu tư. 
  • Các trang tin tức như CafeF, VietStock hay StockBiz... là những nguồn thông tin mới hữu ích và những lời khuyên về cách học chứng khoán.
  • Ngoài ra, trên các trang website của các công ty môi giới lớn và uy tín cũng sẽ có sẵn các bài viết, từ nội dung kiến thức cơ bản về đầu tư cho đến các cách đọc biểu đồ, các chiến lược giao dịch…

Ví dụ về trang thông tin chứng khoán tại CafeF

Ví dụ về trang thông tin chứng khoán tại CafeF

2.3. Tìm một cố vấn hoặc một người bạn để học đầu tư chứng khoán

Hầu như những nhà đầu tư thành công trong quá khứ hoặc hiện tại đều sẽ có cố vấn của họ.  Cố vấn của bạn đó có thể là người có chuyên môn trong ngành tài chính, hoặc trader tự do, hoặc cố vấn/chuyên gia từ các công ty môi giới. Một người cố vấn tốt sẵn sàng trả lời câu hỏi, giúp đỡ, giới thiệu tài nguyên hữu ích, và giữ tinh thần cho bạn khi thị trường ở giai đoạn khó khăn. Quan trọng nhất, một cố vấn giỏi đã trải qua đủ sai lầm trên thị trường chứng khoán để bạn tránh mắc phải chúng trong tương lai.  

2.4. Đăng ký tham gia hội thảo, các khóa học về lĩnh vực đầu tư chứng khoán chất lượng

Tự học đầu tư chứng khoán không bao giờ là dễ dàng. Vì vậy, thay vì đọc và nghiền ngẫm, nhà đầu tư có thể học chơi chứng khoán bằng con đường trực tiếp và sống động hơn: đó là tham gia các hội thảo, khóa học về đầu tư chứng khoán. Đây cũng là nơi cung cấp những kiến thức nền tảng và thực tế nhất.

Khóa học mà SAPP muốn gợi ý cho bạn là CFA (Chartered Financial Analyst) - Phân tích đầu tư tài chính. Chứng chỉ CFA được cấp bởi Hiệp hội CFA Hoa Kỳ, là chứng chỉ chuyên môn phân tích tài chính chuyên nghiệp trong các lĩnh vực: chứng khoán, đầu tư và quản lý rủi ro, ngân hàng và tài chính. Một trong những điều quan trọng nhất mà chỉ có CFA mới đem lại cho bạn, đó là một nền tảng kiến thức tài chính - đầu tư vững chắc. Với nền tảng này, bạn có thể đưa ra một chiến lược đầu tư đúng thời điểm, hạn chế đưa ra những quyết định sai lầm dẫn đến thua lỗ.

CFA Institute

CFA Institute

Hầu hết hệ thống các môn học trong CFA đều bổ trợ tốt cho bạn kiến thức ứng dụng trong đầu tư chứng khoán. Một số môn học bạn có thể chú trọng trong lĩnh vực này là:

  • Economics: Cập nhật số liệu, phân tích tình hình hoạt động tổ chức của công ty, hệ thống tiền tệ, lạm phát, ảnh hưởng của quy định của chính phủ, và những vấn đề khác;
  • Financial Reporting and Analysis: Tìm hiểu chi tiết về hệ thống báo cáo tài chính và phân tích về thuế, nợ, hoạt động toàn cầu…;
  • Equity Investments: Nghiên cứu các loại chứng khoán vốn, đo lường danh mục đầu tư vốn, và những lĩnh vực khác;
  • Corporate Finance: Môn học đề cập đến các vấn đề phức tạp trong tài chính doanh nghiệp, từ quản trị doanh nghiệp đến các quyết định cơ cấu vốn;
  • Fixed Income: Tìm hiểu đặc tính của chứng khoán nợ, rủi ro khi đầu tư trái phiếu, phân tích rủi ro lãi suất & phân tích các rủi ro tín dụng, định giá trái phiếu;
  • Derivatives: Tìm hiểu về thị trường kỳ hạn, thị trường tương lai, thị trường quyền chọn…

Người học CFA thường khá tự tin vào khả năng phân tích số liệu của mình để từ đó đưa ra các quyết định đầu tư. Việc hiểu rõ các con số trong báo cáo tài chính sẽ giúp bạn đánh giá được tình hình doanh nghiệp một cách trung thực, khách quan nhất. Đây là thế mạnh của những người có CFA so với những người làm tài chính thông thường.

>>> Đọc thêm: 

2.5. Đăng ký các ứng dụng (app) chơi chứng khoán để theo dõi thị trường và các thông tin khuyến nghị

Để có hiệu quả cao trong việc đầu tư thì nhu cầu theo dõi, cập nhật, phân tích thị trường chứng khoán ngày càng cần được nâng cao, và công nghệ đã giúp mọi người bắt đầu việc đầu tư trực tuyến dễ dàng hơn nhiều. Bạn có thể theo dõi thị trường trên điện thoại thông minh hoặc máy tính bảng của mình bằng các ứng dụng chơi chứng khoán.

App Finbox - Cố vấn đầu tư 4.0

App Finbox - Cố vấn đầu tư 4.0

Ví dụ, ứng dụng Finbox là một công cụ Cố vấn đầu tư chứng khoán 4.0 được xây dựng trên nền tảng công nghệ trí tuệ nhân tạo. Với bộ máy xử lý dữ liệu lớn, Finbox có thể phân tích tất cả các dữ liệu trong vòng 1 năm của toàn thị trường để tự động đưa ra các khuyến nghị mua - bán với độ chính xác cao.

Finbox có nhiều tính năng hữu ích giải quyết được các vấn đề của các nhà đầu tư như: xác định tín hiệu điểm mua - điểm bán, phân tích xu hướng thị trường, xếp hạng doanh nghiệp, tự tạo bộ lọc cổ phiếu, theo dõi danh mục 24/7, săn tin tức.

2.6. Đọc thông tin dữ liệu trên thị trường chứng khoán

Trước khi nhà đầu tư có thể đọc bất kì một cuốn sách hoặc bài viết nào, thì trước tiên phải hiểu các thông tin căn bản trên thị trường như giá, khối lượng, mã chứng khoán, chỉ số, đồ thị…

Các thông tin dữ liệu sẽ giúp nhà đầu tư có cái nhìn trọng tâm tổng quan thị trường, hiểu được những thông điệp thị trường thông qua việc thay đổi các dữ liệu giá và khối lượng, hoặc cảm nhận và hiểu hơn về các hành vi gây áp lực biến động lên thị trường. 

Dữ liệu trên thị trường chứng khoán

Dữ liệu trên thị trường chứng khoán

2.7. Thực hành đầu tư thông qua tài khoản demo

Một trong những cách tốt nhất để học hỏi đó là thực hành. Không nhất thiết phải đầu tư số tiền thật để mua được những kinh nghiệm đắt giá, nhà đầu tư có thể đăng ký các tài khoản giao dịch giả định. Ngày nay, hầu như nền tảng giao dịch trực tuyến nào cũng có tài khoản giả định (Demo) với tất cả các nội dung giao dịch, công cụ giao dịch và bảng điều khiển miễn phí dành cho nhà đầu tư. 

Với tài khoản Demo, nhà đầu tư có thể học cách giao dịch với số tiền ảo nhất định. Với quá trình giao dịch giả định, bạn được kết nối với thị trường chứng khoán thật, được mua/bán và chốt lời/lỗ như một quá trình thật. Điều quan trọng là bạn sẽ không mất tiền thực tế.

Ví dụ tài khoản ảo (Demo) của eToro

Ví dụ tài khoản ảo (Demo) của eToro

2.8. Bắt đầu theo dõi thị trường chứng khoán

Những thông tin dù lớn hay nhỏ liên quan đến kinh tế - chính trị vĩ mô, thị trường ngành hoặc các vấn đề nội tại doanh nghiệp đều sẽ ảnh hưởng đến kết quả giao dịch của bạn. Để đầu tư chứng khoán, việc bạn cần nghiêm túc thực hiện là theo dõi sát sao thị trường, về diễn biến của các cổ phiếu – chỉ số chủ lực trên thị trường. 

Các bài báo, phân tích thị trường, dự báo xu hướng liên tục được đưa ra theo dòng sự kiện cũng là những thông tin mà nhà đầu tư cần quan tâm. 

2.9. Các báo cáo phân tích của các công ty chứng khoán

Cách nhanh nhất để nắm thông tin của một cổ phiếu là đọc báo cáo phân tích cổ phiếu. Ở Việt Nam, nhiều công ty chứng khoán uy tín như FPTS, VPBS, BVS, VCBS có bộ phận phân tích doanh nghiệp và phát hành báo cáo phân tích miễn phí. Báo cáo phân tích sẽ giúp bạn nắm được các thông tin cơ bản của doanh nghiệp như kế hoạch kinh doanh, tỷ trọng doanh thu.. Đây là nguồn thông tin khách quan đã qua xử lý rất đáng giá cho các nhà đầu tư. Bạn có thể tìm và tải các báo cáo tại đây.

Phân tích báo cáo tài chính

Phân tích báo cáo tài chính

Các phần như định giá hay khuyến nghị chỉ mang tính chất tham khảo. Các chuyên viên phân tích và công ty chứng khoán đều không chịu trách nhiệm cho kết quả đầu tư của bạn từ việc sử dụng các khuyến nghị này. 

2.10. Đầu tư nhỏ để tích lũy kinh nghiệm nhanh chóng

Đầu tư thực tế là cách tốt nhất để học đứng vững trên thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, với người mới đầu tư chứng khoán, những giao dịch đầu tiên nên thận trọng và khiêm tốn. Nhà đầu tư không nên bỏ hết số tiền đang có để giao dịch vì có khả năng, bạn sẽ mất trắng số tiền này khi chưa có một chút kinh nghiệm chơi chứng khoán nào cả!

Hiện nay, nhiều nhà môi giới cho phép nhà đầu tư giao dịch với một số vốn nhỏ từ vài triệu đồng. Đặc biệt, họ cũng cho phép nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy (giao dịch với số vốn ký quỹ nhỏ trên tổng giá trị đầu tư) hoặc tách nhỏ khối lượng giao dịch (tức tách nhỏ Lot – Lô giao dịch). 

Lời kết

Trên đây là 10 công thức hiệu quả nhất dành cho người mới bắt đầu học đầu tư chứng khoán. Trước khi tham gia thị trường thực tế, nhà đầu tư cần tìm hiểu về chứng khoán, chắt lọc thông tin cũng như kinh nghiệm từ người đi trước, có thể đầu tư tham gia khóa học CFA tại SAPP với 100% giảng viên CFA Charterholder và thực hành thường xuyên. Quan trọng hơn hết, nếu không muốn mất tiền, hãy xem việc đầu tư là một công việc thật sự nghiêm túc. 


Khai Giảng Khóa Học CFA (Chartered Financial Analyst)

Khóa học CFA - Chartered Financial Analyst - SAPP Academy